jueves, 19 de noviembre de 2026 ✠ Santa Isabel de Hungría, Viuda

Libro primero de los Reyes

I de los Reyes (1 Samuel), Capítulo XVII

Guerra de los Filisteos contra Israel. Sale David a pelear contra el gigante Goliat, le derriba, y le corta la cabeza.

1 Sucedió después de algún tiempo que los Filisteos, juntando sus escuadrones para pelear, se reunieron en Socó de Judá, y acamparon entre Socó y Azeca, en los confines de Dommin. 1 Congregantes autem Philisthiim agmina sua in prælium, convenerunt in Socho Judæ: et castrametati sunt inter Socho et Azeca in finibus Dommim.
2 También se reunieron Saúl y los hijos de Israel, y viniendo al valle del Terebinto, ordenaron allí sus escuadrones para pelear contra los Filisteos. 2 Porro Saul et filii Israël congregati venerunt in Vallem terebinthi, et direxerunt aciem ad pugnandum contra Philisthiim.
3 Estaban estos acampados en un lado del monte, y los israelitas en el lado opuesto, mediando el valle entre ellos. 3 Et Philisthiim stabant super montem ex parte hac, et Israël stabat supra montem ex altera parte: vallisque erat inter eos.
4 Y salió de los reales de los Filisteos un hombre bastardo, llamado Goliat, natural de Gat, cuya estatura era de seis codos y un palmoa. 4 Et egressus est vir spurius de castris Philisthinorum nomine Goliath, de Geth, altitudinis sex cubitorum et palmi:
5 Traía en su cabeza un morrión de bronce, e iba vestido de una coraza escamada, del mismo metal, que pesaba cinco mil siclosb: 5 et cassis ærea super caput ejus, et lorica squamata induebatur. Porro pondus loricæ ejus, quinque millia siclorum æris erat:
6 Botas de bronce cubrían sus piernas, y defendía sus hombrosc un escudo de dicho metal. 6 et ocreas æreas habebat in cruribus, et clypeus æreus tegebat humeros ejus.
7 El astil de su lanza era grueso como el enjullo de un telard, y el hierro o punta de la misma pesaba seiscientos siclos, e iba delante de él su escudero. 7 Hastile autem hastæ ejus erat quasi liciatorium texentium: ipsum autem ferrum hastæ ejus sexcentos siclos habebat ferri: et armiger ejus antecedebat eum.
8 Este hombre vino a presentarse delante de los escuadrones de Israel, dando voces y diciéndoles: ¿Por qué habéis venido para dar batalla? ¿No soy yo un Philisthéo, y vosotros siervos de Saúl? Escoged de entre vosotros alguno que salga a combatir cuerpo a cuerpo. 8 Stansque clamabat adversum phalangas Israël, et dicebat eis: Quare venistis parati ad prælium? numquid ego non sum Philisthæus, et vos servi Saul? eligite ex vobis virum, et descendat ad singulare certamen.
9 Si tuviere valor para pelear conmigo y me matare, seremos esclavos vuestros; mas si yo prevaleciere y le matare a él, vosotros seréis los esclavos, y nos serviréis. 9 Si quiverit pugnare mecum, et percusserit me, erimus vobis servi: si autem ego prævaluero, et percussero eum, vos servi eritis, et servietis nobis.
10 Y decía después jactándose: Yo he desafiado hoy a los batallones de Israel, diciéndoles: Dadme acá un campeón, y mida sus fuerzas conmigo cuerpo a cuerpo. 10 Et aiebat Philisthæus: Ego exprobravi agminibus Israël hodie: date mihi virum, et ineat mecum singulare certamen.
11 Saúl empero y todos los israelitas, oyendo tal desafío del Philisthéo, quedaron asombrados y llenos de miedoe. 11 Audiens autem Saul et omnes Israëlitæ sermones Philisthæi hujuscemodi, stupebant, et metuebant nimis.
12 David, según queda dicho, era hijo de un varón Ephrathéo de la ciudad de Bethlehem en Judá, llamado Isaí, el cual tenia ocho hijos, y era hombre anciano, y de los más avanzados en edad en el tiempo de Saúl. 12 David autem erat filius viri Ephrathæi, de quo supra dictum est, de Bethlehem Juda, cui nomen erat Isai, qui habebat octo filios, et erat vir in diebus Saul senex, et grandævus inter viros.
13 Sus tres hijos mayores siguieron a Saúl en la guerra: de los cuales el primogénito se llamaba Eliab, el segundo Abinadab, y el tercero Samma. 13 Abierunt autem tres filii ejus majores post Saul in prælium: et nomina trium filiorum ejus qui perrexerunt ad bellum, Eliab primogenitus, et secundus Abinadab, tertiusque Samma.
14 David era el menor de todos. Habiendo pues los tres mayores seguido a Saúl, 14 David autem erat minimus. Tribus ergo majoribus secutis Saulem,
15 David se había ido de la corte de Saúlf, y vuelto a apacentar la grey de su padre en Bethlehem. 15 abiit David, et reversus est a Saul ut pasceret gregem patris sui in Bethlehem.
16 Entre tanto se presentaba el Philisthéo mañana y tarde, y continuó haciéndolo por espacio de cuarenta días. 16 Procedebat vero Philisthæus mane et vespere, et stabat quadraginta diebus.
17 En este intermedio dijo Isaí a su hijo David: Toma para tus hermanos un efí de harina de cebadag y estos diez panes, y corre el campamento a llevárselo. 17 Dixit autem Isai ad David filium suum: Accipe fratribus tuis ephi polentæ, et decem panes istos, et curre in castra ad fratres tuos,
18 Y estos diez quesosh los llevarás al tribuno o coronel; y verás si tus hermanos están buenos, informándote en qué compañía están. 18 et decem formellas casei has deferes ad tribunum: et fratres tuos visitabis, si recte agant: et cum quibus ordinati sunt, disce.
19 Mas así ellos como los demás hijos de Israel estaban con Saúl, para pelear contra los Filisteos, en el valle del Terebinto. 19 Saul autem, et illi, et omnes filii Israël, in Valle terebinthi pugnabant adversum Philisthiim.
20 Madrugó pues David, y encargando a uno el cuidado del ganado, se puso con su carga en camino, como se lo había mandado Isaí. Y llegó al lugar de Magala, junto al ejército, al tiempo que este, habiendo salido a dar la batalla, levantaba el grito en señal de combate. 20 Surrexit itaque David mane, et commendavit gregem custodi: et onustus abiit, sicut præceperat ei Isai. Et venit ad locum Magala, et ad exercitum, qui egressus ad pugnam vociferatus erat in certamine.
21 Porque ya Israel había formado en batalla sus escuadrones, e igualmente los Filisteos estaban dispuestos para la acción. 21 Direxerat enim aciem Israël, sed et Philisthiim ex adverso fuerant præparati.
22 A vista de esto David, dejando cuanto había traído al cuidado de quien se lo guardase entre los bagajes, fue corriendo al lugar de la batalla, y se informaba de la salud y bienestar de sus hermanos. 22 Derelinquens ergo David vasa quæ attulerat sub manu custodis ad sarcinas, cucurrit ad locum certaminis, et interrogabat si omnia recte agerentur erga fratres suos.
23 Aun no había acabado de hablar, cuando compareció aquel hombre bastardo llamado Goliat, Philisthéo, natural de Gat, que salia del campamento de los Filisteos repitiendo los mismos insultos que siempre: los cuales oyó David. 23 Cumque adhuc ille loqueretur eis, apparuit vir ille spurius ascendens, Goliath nomine, Philisthæus de Geth, de castris Philisthinorum: et loquente eo hæc eadem verba audivit David.
24 Todos los israelitas, así que vieron aquel hombre, huyeron de su presencia temblando de miedo. 24 Omnes autem Israëlitæ, cum vidissent virum, fugerunt a facie ejus, timentes eum valde.
25 Y decía uno de los soldados de Israel: ¿No habéis visto ese hombre que se presenta al combate? pues a insultar a Israel viene. Al que le matare, le dará el rey grandes riquezas, y a su hija por esposa, y eximirá de tributos en Israel la casa de su padre. 25 Et dixit unus quispiam de Israël: Num vidistis virum hunc, qui ascendit? ad exprobrandum enim Israëli ascendit. Virum ergo qui percusserit eum, ditabit rex divitiis magnis, et filiam suam dabit ei, et domum patris ejus faciet absque tributo in Israël.
26 Preguntó David a los que tenia cerca de sí: ¿Qué es lo que darán al que matare a ese Philisthéo, y quitare el oprobio de Israel? Porque a la verdad, ¿quién es ese Philisthéo incircunciso para que insulte así impunemente a los escuadrones del Dios vivo? 26 Et ait David ad viros qui stabant secum, dicens: Quid dabitur viro qui percusserit Philisthæum hunc, et tulerit opprobrium de Israël? quis enim est hic Philisthæus incircumcisus, qui exprobravit acies Dei viventis?
27 Referíale la gente las mismas palabras, diciendo: Esto y esto se dará al que le matare. 27 Referebat autem ei populus eumdem sermonem, dicens: Hæc dabuntur viro qui percusserit eum.
28 Y habiéndole oído hablar así con la gente Eliab su hermano mayor, indignose contra él, y le dijo: ¿Por qué has venido aquí, dejando abandonadas en el desierto aquellas poquitas ovejas que tenemos? Bien conocida tengo yo tu altanería, y la malicia de tu corazón. A ver la batalla es a lo que has venidoi. 28 Quod cum audisset Eliab frater ejus major, loquente eo cum aliis, iratus est contra David, et ait: Quare venisti, et quare dereliquisti pauculas oves illas in deserto? Ego novi superbiam tuam, et nequitiam cordis tui: quia ut videres prælium, descendisti.
29 Respondió David: ¿Qué mal he hecho yo? ¿He hecho más que hablar? 29 Et dixit David: Quid feci? numquid non verbum est?
30 Desviose luego de él, y fuese a otro paraje, y entabló la misma conversación, repitiéndole la gente la misma respuesta de antes. 30 Et declinavit paululum ab eo ad alium: dixitque eumdem sermonem. Et respondit ei populus verbum sicut prius.
31 Oídas de varios las palabras que habló David, fueron referidas delante de Saúl: 31 Audita sunt autem verba quæ locutus est David, et annuntiata in conspectu Saul.
32 A cuya presencia conducido, le habló David de esta manera: Nadie desmaye a causa de los insultos de ese Philisthéo: yo, siervo tuyo, iré y pelearé contra él. 32 Ad quem cum fuisset adductus, locutus est ei: Non concidat cor cujusquam in eo: ego servus tuus vadam, et pugnabo adversus Philisthæum.
33 Mas Saúl dijo a David: No tienes tú fuerza para resistir a ese Philisthéo, ni para pelear contra él; pues tú eres muchacho todavía, y él es un varón aguerrido desde su mocedad. 33 Et ait Saul ad David: Non vales resistere Philisthæo isti, nec pugnare adversus eum, quia puer es: hic autem vir bellator est ab adolescentia sua.
34 Replicó David a Saúl: Apacentaba tu siervo el rebaño de su padre, y venia un león o un oso, y apresaba un carnero de en medio de la manada; 34 Dixitque David ad Saul: Pascebat servus tuus patris sui gregem, et veniebat leo vel ursus, et tollebat arietem de medio gregis:
35 Y corría yo tras ellos y los mataba, y les quitaba la presa de entre los dientes, y al volverse ellos contra mí, los agarraba yo de las quijadas, y los ahogaba y mataba. 35 et persequebar eos, et percutiebam, eruebamque de ore eorum: et illi consurgebant adversum me, et apprehendebam mentum eorum, et suffocabam, interficiebamque eos.
36 Así es como yo, siervo tuyo, maté tanto al león como al oso, y lo propio haré con este Philisthéo incircunciso. Iré pues contra él ahora mismo, y quitaré el oprobio de nuestro pueblo: porque, ¿quién es ese Philisthéo incircunciso, que ha tenido la osadía de maldecir al ejército del Dios vivo? 36 Nam et leonem et ursum interfeci ego servus tuus: erit igitur et Philisthæus hic incircumcisus quasi unus ex eis. Nunc vadam, et auferam opprobrium populi: quoniam quis est iste Philisthæus incircumcisus, qui ausus est maledicere exercitui Dei viventis?
37 Y añadió David: El Señor que me libró de las garras del león y del oso, él mismo me librará también de las manos de ese Philisthéo. Dijo Saúl a David: Anda pues, y el Señor sea contigo. 37 Et ait David: Dominus qui eripuit me de manu leonis, et de manu ursi, ipse me liberabit de manu Philisthæi hujus. Dixit autem Saul ad David: Vade, et Dominus tecum sit.
38 Y vistiole Saúl con sus ropas o con armadura de su palacio, y púsole en la cabeza un yelmo de acero, y armole de coraza. 38 Et induit Saul David vestimentis suis, et imposuit galeam æream super caput ejus, et vestivit eum lorica.
39 Ciñéndose luego David la espada de Saúl sobre su vestido de guerra, comenzó a probar si podía andar así armado; porque no estaba hecho a ello. Y dijo a Saúl: Yo no puedo caminar con esta armadura; pues no estoy acostumbrado a ella. Por tanto se desarmó; 39 Accinctus ergo David gladio ejus super vestem suam, cœpit tentare si armatus posset incedere: non enim habebat consuetudinem. Dixitque David ad Saul: Non possum sic incedere, quia non usum habeo. Et deposuit ea,
40 Y cogiendo el cayado, que llevaba siempre en la mano, escogió del torrente cinco guijarros bien lisos, metióselos en el zurrón de pastor que traía consigo, tomó la honda en su mano, y fuese en busca del Philisthéo. 40 et tulit baculum suum, quem semper habebat in manibus: et elegit sibi quinque limpidissimos lapides de torrente, et misit eos in peram pastoralem quam habebat secum, et fundam manu tulit: et processit adversum Philisthæum.
41 Venia éste caminando con paso grave y acercándose hacia David, llevando delante su escudero. 41 Ibat autem Philisthæus incedens, et appropinquans adversum David, et armiger ejus ante eum.
42 Mas así que el Philisthéo vio y miró a David, le menospreció, por ser éste un joven, rubio y de linda presencia; 42 Cumque inspexisset Philisthæus, et vidisset David, despexit eum. Erat enim adolescens, rufus, et pulcher aspectu.
43 Y le dijo: ¿Soy yo acaso algún perro para que vengas contra mí con un palo? Por lo que maldijo el Philisthéo a David, jurando por sus dioses. 43 Et dixit Philisthæus ad David: Numquid ego canis sum, quod tu venis ad me cum baculo? Et maledixit Philisthæus David in diis suis:
44 Y añadió: Ven acá, y echaré tus carnes a las aves del cielo y a las bestias de la tierra. 44 dixitque ad David: Veni ad me, et dabo carnes tuas volatilibus cæli et bestiis terræ.
45 Mas David respondió al Philisthéo: Tú vienes contra mí con espada, lanza, y escudo; pero yo salgo contra ti en el nombre del Señor de los ejércitos, del Dios de las legiones de Israel, a las cuales tú has insultado en este día: 45 Dixit autem David ad Philisthæum: Tu venis ad me cum gladio, et hasta, et clypeo: ego autem venio ad te in nomine Domini exercituum, Dei agminum Israël quibus exprobrasti
46 Y el Señor te entregará en mis manos: y yo te mataré y cortaré tu cabeza; y daré hoy los cadáveres del campo de los Filisteos a las aves del cielo y a las bestias de la tierra; para que sepa todo el mundo que hay Dios en Israel; 46 hodie, et dabit te Dominus in manu mea, et percutiam te, et auferam caput tuum a te: et dabo cadavera castrorum Philisthiim hodie volatilibus cæli, et bestiis terræ, ut sciat omnis terra quia est Deus in Israël,
47 Y conozca todo este concurso de gente, que el Señor salva sin espada ni lanza; porque él es el árbitro de la guerra, y él os entregará en nuestras manos. 47 et noverit universa ecclesia hæc, quia non in gladio nec in hasta salvat Dominus: ipsius enim est bellum, et tradet vos in manus nostras.
48 Como se moviese pues el Philisthéo, y viniese acercándose a David, apresurose éste y corrió al combate contra el Philisthéo; 48 Cum ergo surrexisset Philisthæus, et veniret, et appropinquaret contra David, festinavit David et cucurrit ad pugnam ex adverso Philisthæi.
49 Y metiendo su mano en el zurrón, sacó una piedra que disparó con la honda, e hirió al Philisthéo en la frente, en la cual quedó clavadaj; y cayó el Philisthéo en tierra sobre su rostro. 49 Et misit manum suam in peram, tulitque unum lapidem, et funda jecit, et circumducens percussit Philisthæum in fronte: et infixus est lapis in fronte ejus, et cecidit in faciem suam super terram.
50 Así venció David al Philisthéo con una honda y una piedra; y herido que le hubo, le mató. Y no teniendo David a mano ninguna espada, 50 Prævaluitque David adversum Philisthæum in funda et lapide, percussumque Philisthæum interfecit. Cumque gladium non haberet in manu David,
51 Fue corriendo y echose encima del Philisthéo, le quitó la espada, desenvainola, y acabándole de matar, le cortó la cabeza. Viendo pues los Filisteos muerto al más valiente de los suyos, echaron a huir. 51 cucurrit, et stetit super Philisthæum, et tulit gladium ejus, et eduxit eum de vagina sua: et interfecit eum, præciditque caput ejus. Videntes autem Philisthiim quod mortuus esset fortissimus eorum, fugerunt.
52 Pero los hijos de Israel y de Judá los acometieron con grande gritería, y fueron acuchillándolos hasta llegar al valle y hasta las puertas de Accarón; y cayeron heridos muchos Filisteos por el camino de Saraim y hasta Gat y Accarón. 52 Et consurgentes viri Israël et Juda vociferati sunt, et persecuti sunt Philisthæos usque dum venirent in vallem, et usque ad portas Accaron: cecideruntque vulnerati de Philisthiim in via Saraim, et usque ad Geth, et usque ad Accaron.
53 Vueltos los hijos de Israel de perseguir a los Filisteos, saquearon su campamento. 53 Et revertentes filii Israël postquam persecuti fuerant Philisthæos, invaserunt castra eorum.
54 Y tomando David la cabeza del Philisthéo, la llevó a Jerusalénk; pero sus armas las colocó en su casa. 54 Assumens autem David caput Philisthæi, attulit illud in Jerusalem: arma vero ejus posuit in tabernaculo suo.
55 Es de advertir que al ver Saúl que David se dirigía contra el Philisthéo, preguntó a Abner general de las tropas: Abner, ¿de qué familia es ese joven? Y Abner respondió: Juro por tu vida, oh rey, que no lo sé. 55 Eo autem tempore quo viderat Saul David egredientem contra Philisthæum, ait ad Abner principem militiæ: De qua stirpe descendit hic adolescens, Abner? Dixitque Abner: Vivit anima tua, rex, si novi.
56 Díjole el rey: Infórmate de quién es hijol. 56 Et ait rex: Interroga tu, cujus filius sit iste puer.
57 Y cuando David volvió después de haber muerto al Philisthéo, tomole Abner y presentole a Saúl, llevando David la cabeza del Philisthéo en la mano. 57 Cumque regressus esset David, percusso Philisthæo, tulit eum Abner, et introduxit coram Saule, caput Philisthæi habentem in manu.
58 Y díjole Saúl: Oh joven, ¿de qué familia eres? Y respondió David: Soy el hijo de vuestro siervo Isaí, natural de Bethlehem. 58 Et ait ad eum Saul: De qua progenie es, o adolescens? Dixitque David: Filius servi tui Isai Bethlehemitæ ego sum.
archive.org
Página de la edición de Barcelona, 1884